welkom
extra
Solidariteit

Strijd om arbeidsvoorwaarden op de bezette Westelijke Jordaanoever 1

Palestijnse arbeiders in staking

MAAN (zie kader)

In november 2020 gingen 75 Palestijnse arbeiders van het Israëlisch bedrijf Yamit Filtration (filters waterzuivering) in staking, nadat het management had geweigerd over een collectieve overeenkomst te onderhandelen. De fabriek is gevestigd in de industriële zone Nitzanei Shalom op de bezette Westelijke Jordaanoever. Een groot deel van de stakers, wonend in de omgeving, werkt er al twintig jaar, maar moet het doen met een minimumloon en het ontbreken van pensioenfonds en vakantie-uitkering.

Op dinsdag 20 oktober stelde een algemene arbeidersvergadering unaniem vast dat er een arbeidsconflict was dat tot een staking zou leiden. Daarmee konden wij, vakbond MAAN, de formele kennisgeving uitbrengen bij het Ministerie van Arbeid. Een kopie ging naar het management en de wettelijk vastgelegde wachttijd van vijftien dagen brak aan.

Weigerend management

Yamit Filtration maakt geavanceerde waterfilters voor de landbouw die over de gehele wereld geëxporteerd worden. De industriële zone Nitzanei Shalom bevindt zich in een goed bewaakt en omheind gebied rond de Palestijnse stad Tulkarm. Het bedrijf dat al lang bestaat, sloot in 2016 een overeenkomst die oudere arbeiders een kostenvergoeding bood over een eerdere arbeidsperiode. Een compensatie die gebaseerd was op een wetgeving in Jordanië van 1966. Over dit op zich al absurde aanbod, bleek het management niet bereid te zijn aan te geven waar het betreffende bedrag gestort was. Voor de betrokken arbeiders was dat alle reden te twijfelen aan de storting of een deel daarvan.

Foto politie houdt groep arbeiders tegen

Tegen deze achtergrond van onzekerheid over de arbeidsvoorwaarden en de risico's van een ontbrekende regeling over ontslag en pensioen besloten de arbeiders van Yamit Filtration in januari 2020 lid te worden van onze vakorganisatie. Het management ging daarmee een maand later akkoord, maar weigerde onderhandelingen aan te gaan. Om uit deze impasse te geraken, deden wij verschillende pogingen tot een gesprek over 'deelpunten', zoals de openbaarheid van de eerdere compensatieregelingen, maar na toezeggingen trok het management zich terug.
De arbeiders bleven geduldig en standvastig, maar uiteindelijk was de formele verklaring van een arbeidsconflict onvermijdelijk.

Beroep bij Arbeidsrechtbank

Zoals gepland brak op 4 november 2020 een staking van vier dagen uit, een week later gevolgd door vijf dagen staken, aangekondigd door MAAN. Als reactie daarop trok het management nieuwe arbeiders aan - een beslissing die bij wet verboden is. Onze advocaat, Aya Bartenstein, tekende donderdag 12 november beroep aan bij de Arbeidsrechtbank van Jeruzalem om te voorkomen dat het management de stakingsactie in gevaar zou brengen. Op maandag 16 november kwamen de twee partijen bijeen voor de rechtbank en kwamen tot de volgende overeenkomst:
1. De onderhandelingen beginnen op 21 januari 2021 en zullen eenmaal per week 'in goed vertrouwen' worden gevoerd.
2. Het bedrijf maakt de vergoedingsfondsen uiterlijk 1 december 2020 aan de vakbond bekend (een vergadering werd dienovereenkomstig gehouden en het bedrijf maakte de rekening openbaar zoals geëist door de rechtbank).
3. De vakbond beëindigt de staking, maar is niet verplicht het arbeidsconflict op te zeggen.
4.Het bedrijf onthoudt zich van de aanneming van nieuwe arbeiders, totdat de onderhandelingen beginnen, en zal in elk geval geen nieuwe arbeiders aannemen zonder een duidelijke en formele overeenkomst met de vakbond.

Deze uitspraak van de rechtbank wordt door de arbeiders en MAAN als een belangrijke winst gezien. Zoals overeengekomen bereidt de vakbond zich voor om in januari 2021 onderhandelingen te beginnen.
Khalil Shihab, als oudere en ervaren arbeider lid van het arbeiderscomité, legde de achtergrond van de staking uit en de reden van de steun door alle collega's: We waren onzeker over onze arbeidsvoorwaarden, vooral over de compensatieregelingen en het pensioen dat het bedrijf voor ons verbergt. We zijn verenigd in onze belangen en onze steun voor MAAN en zullen blijven vechten, totdat onze rechten zijn waargemaakt, inclusief de regulering van onze lonen en arbeidsvoorwaarden.

Nieuwe naam

Op 26 november 2020 maakte WAC-MAAN (Workers Advice Centre) bekend dat in oktober 2020 juridisch een naamswijziging was vastgelegd in MAAN-Workerassociation (wac-maan.org). Een wijziging die meer is dan een formaliteit. De 'oude' organisatie werd ruim twintig jaar geleden opgericht met als doel individuele arbeiders te verdedigen tegen ondernemers die hun rechten schonden. In de loop der jaren nam die verdediging een meer collectieve vorm aan, waardoor WAC-MAAN één van de vier algemene arbeidersverenigingen in Israël werd. De nieuwe naam sluit beter aan bij de huidige activiteiten.
MAAN heeft een unieke taak op het terrein van vakbondsactiviteiten in Israël. Een land dat wordt gekenmerkt door een scherpe scheiding naar nationaliteit en geslacht, met extreme discriminatie en uitbuiting van zwakke bevolkingsgroepen. MAAN organiseert arbeid(st)ers volgens het principe van volledige gelijkheid, inclusief Israëli's en Palestijnen, vrouwen en mannen, Arabieren en Joden, witte en blauwe boorden.

Sinds MAAN in 2010 een vakbond werd, is een reeks collectieve overeenkomsten getekend met zowel private als publieke werkgevers. Tegelijkertijd gingen de basisactiviteiten door om de arbeidsvoorwaarden en arbeidsomstandigheden te verbeteren en ongevallen op het werk te voorkomen. Dari gebeurde en gebeurt in het gebied van de Israëlische driehoek tussen de kust en de Westelijke Jordaanoever, evenals in Jeruzalem, waar projecten zijn opgezet om de status van Arabische vrouwen op de arbeidsmarkt te bevorderen.
MAAN tekent voor een egalitaire agenda met een groene economie. Om dit te bereiken, wil de vakbond een breed front van Israëlische en Palestijnse organisaties opbouwen. Zie voor een gedetailleerde verklaring, oktober 2020: http://eng.wac-maan.org.il/.


1 Eerder, 16 december 2020, verschenen bij Challenge/WAC-MAAN, een 'e-magazine' over het Israëlisch-Palestijns conflict - http://www.challenge-mag.com/. Oorspronkelijke titel: On strike: Palestinian workers of Yamit Filtration in the Nitzanei Shalom indurtial zone (near Tulkarm). Vertaling/bewerking: Hans Boot. (terug)
S symbool