welkom
extra
Solidariteit

Israël en de verdrijving van de Palestijnen

Links en rechts tegen annexatie

Yacov Ben Efrat 1

Twee dagen voordat een stralende Donald Trump in het Witte Huis de deal van de eeuw aankondigde, met naast hem de Israëlische premier Netanyahu en omringd door een prominente groep kolonisten, werd de president geïnformeerd over het corona virus in China. Op 26 januari 2020 was hij gewaarschuwd dat het virus zich buiten China verspreidde en dat de eerste besmette persoon in de staat Washington een feit was. De deelnemers aan het evenement in het Witte Huis hadden het prima naar hun zin en toonden zich zelfvoldaan.

Trump speelde een spel waarmee hij zijn evangelische achterban tevreden stelde, terwijl hij Netanyahu voorzag van een overwinningsfoto ten behoeve van de derde verkiezingsronde in Israël van maart 2020. Geen van beide mannen kon zich op dat moment voorstellen hoe de wereld ondersteboven gehaald zou worden.
Trumps grote cadeau aan zijn vriend Bibi en diens vrienden kolonisten is de annexatie van de Jordaanvallei en de uitbreiding van de soevereiniteit over de nederzettingen. Bloeiende economieën in de Verenigde Staten en Israël beloofden Trump nog eens vier jaar in het Witte Huis, terwijl Netanyahu werd voorzien van een geschut tegen de vijanden in zijn land.

Netanyahu en Trump feliciteren elkaar

VS en Israël in crisis

En toen raasde een klein virus over de wereld, stortte de economie in, gingen talloze bedrijven failliet en raakten miljoenen mensen plotseling werkloos. Wat voor zijn toekomst een veelbelovende zet voor Trump had moeten zijn, met een onmiddellijk succes voor Netanyahu, smolt als sneeuw voor de zon. Trump zakt in de peilingen tegen zijn rivaal Joe Biden, zowel vanwege zijn volledig falen bij het bedwingen van de gezondheidscrisis als zijn schandelijke standpunt over de protestbeweging die ontstond na de moord op George Floyd. Netanyahu haastte zich op zijn beurt om de overwinning op het corona virus te verklaren en kondigde aan vanaf 1 juli de nederzettingen te annexeren. Het is een historisch moment, zo verklaarde hij. Wie weet echter wat er na de verkiezingen in de Verenigde Staten gebeurt, vooral omdat Biden al heeft aangekondigd tegen een eenzijdige annexatie te zijn.

Het lot van de Jordaanvallei en de nederzettingen kan echter op weinig belangstelling rekenen bij het Israëlisch publiek. Mensen die wonen in een staat die de treinen niet kan laten rijden, waar de scholen gesloten zijn, waarvan een kwart van de arbeidskracht werkloos is en duizenden bedrijven kapot gaan, zijn niet te porren voor politieke exercities die niets te maken hebben met de echte wereld. Het brede publiek begrijpt niet waarom Netanyahu zich stort op de annexaties, terwijl de economische crisis op zijn hoogtepunt en de gezondheidscrisis verre van voorbij is. Die 'deal van de eeuw' blijkt net zo onuitvoerbaar als Trumps andere plannen.

Gatenkaas en twijfels

Kaart met gefragmenteerde Palestijnse gebieden volgens vredesdeal

Het is geen geheim dat Trumps verklaringen en de daadwerkelijke uitvoering ervan twee verschillende dingen zijn die in werkelijkheid helemaal niet noodzakelijk met elkaar verband houden. De 'deal van de eeuw' deed een landkaart ontstaan die destijds door de Palestijnse Autoriteit Abu Abbas Zwitserse gatenkaas werd genoemd, omdat de Palestijnen een staat overhouden die door 150 nederzettingen gefragmenteerd is zonder enige mogelijkheid tot territoriale samenhang. Terwijl het Israëlische publiek niet begrijpt wat Netanyahu wil, is het voor het Israëlisch veiligheidsapparaat volstrekt onduidelijk waar de urgentie vandaan komt. Waarom de relatieve vrede en stabiliteit ondermijnen die de samenwerking met de Palestijnse Autoriteit biedt? Waarom de verhouding op het spel zetten met het koninkrijk Jordanië dat Israël in eigen gebieden de vrijheid geeft de Irakese grens te overschrijden?
Hoe dan ook, Israël heerst onbelemmerd, dus waarom de Palestijnen en Jordaniërs voor de schenen schoppen? Netanyahu echter, vindt het leger maar verdacht. Hij is van mening dat de generaals al hebben laten zien dat ze links zijn en dat ze, net als de rechterlijke macht en de politie, onderdeel zijn van de deep state.

Netanyahu wordt inmiddels geplaagd door onverwachte problemen. Zijn kolonistenvrienden die met hem het feestje in Washington vierden, zijn er achter gekomen dat zij de gaten zijn in de kaas die voor de rest volledig Palestijns blijft. De voorzitter van de gemeenteraad van Judea Samaria en Gaza, David Alhayani, begreep dit plotseling. In een interview met de krant Haaretz [liberaal, onafhankelijk] op 3 juni 2020 verklaarde hij dat Trump en Kushner [schoonzoon en adviseur van Trump] lieten zien geen echte vrienden van Israël te zijn en dat ze zich in het geheel niet interesseren voor de veiligheid en de belangen van de nederzettingen. Ze willen alleen hun eigen belangen dienen en ervoor zorgen dat Trump wordt gesteund om in de komende verkiezingen te worden herverkozen.
De verdwaasde Amerikanen waren er als de kippen bij om zich te beklagen over het gedrag van de kolonisten en die ze ondankbaar noemden, terwijl ze zich realiseerden dat hun plan een crisis creëert die hun vooruitzicht op een vredesakkoord in gevaar brengt.

Twee staten

Tegelijkertijd ondervindt de 'deal van de eeuw' tegenwerking van wat er nog over is van links. In de anti-annexatiedemonstratie in Tel Aviv op 6 juni vielen vooral de Palestijnse vlaggen op, naast de rode vlaggen van het Democratisch Front voor Vrede en Gelijkheid (Hadash), Meretz (sociaaldemocratische partij) en overblijfselen van de Arbeidspartij. Ze riepen weer op tot de vorming van een Palestijnse staat, naast die van Israël.
Het krimpende Israëlische links lijkt te ontkennen welke realiteit zich de afgelopen jaren heeft gevormd, een realiteit waar ze zelf aan meegewerkt heeft. In de hoofden van de Hadash sympathisanten bijvoorbeeld is het communisme nog steeds springlevend, de PLO is nog leidend in de strijd voor nationale bevrijding. De Oslo-akkoorden (1993) zijn nog altijd relevant en sinds die tijd lijkt er niets aan de reële verhoudingen veranderd. Het feit dat Gaza zich heeft afgescheiden van de Westelijke Jordaanoever, waarbij Hamas en Fatah elkaar bestrijden, verandert niets aan hun 'twee staten' standpunt.

Netanyahu op de foto met leiders met Covid-19 gezichtmaskers

Wat de tegenstanders van annexatie gemeen hebben, ter rechter- en ter linkerzijde, is dat ze de realiteit ter plaatse negeren. Extreemrechts wil soevereiniteit over grote delen van de Westelijke Jordaanoever. Het wil de Palestijnse Autoriteit omvormen tot een gemeentelijke autoriteit die het merendeel van de Palestijnse bevolking bestuurt en, ondanks de annexatie, verhindert burgerrechten in Israël te verwerven. Links is bang dat Israël zijn Joodse meerderheid verliest en daarmee ophoudt democratisch te zijn.
Zowel links als rechts is niet bereid de Palestijnen actief én passief kiesrecht te geven binnen het raamwerk van één, enkele staat. Ze willen de Palestijnen alleen in naam een staat geven, maar dan dus wel één die niet meer is dan een beperkte overheidsautoriteit. In beide gevallen, zowel degenen die soevereiniteit willen als degenen die ‘als vrienden uit elkaar willen’, komen erachter dat dit niet mogelijk is. De Palestijnen zijn in alle aspecten van hun leven verbonden met Israël, van het gebruik van dezelfde munteenheid tot de arbeidsplaats en de populaire Rami Levy supermarktketen.

Eén staat

Weg van de demonstraties van kolonisten en de legioenen van 'oud links', likken beide groepen, de Israëliërs en de Palestijnen, hun corona wonden. Terwijl links en rechts verenigd zijn in hun oppositie tegen de 'deal van de eeuw', blijven de Palestijnen onverschillig en begrijpen ze niet waarom al het gekissebis plaatsvindt. Want voor hen verandert annexatie niets aan hun dagelijks ervaren realiteit. Net als zijn Israëlische collega werd de Palestijnse arbeider in het gebied onder de Palestijnse Autoriteit met verlof gestuurd, voorzien van de belofte van 700 sjekel. Dat is niet veel, maar tenminste iets. Maar, net als met alle andere beloften van de Palestijnse Autoriteit, blijft deze onvervuld. De Palestijnen geloven niet dat een Palestijnse staat kan ontstaan, en ze zouden zeker niet willen wonen in zoiets dat onder Abu Mazen [president Palestijnse Autoriteit] of Hamas een staat genoemd zou worden.

Het lijkt erop dat net als bij de voorgangers die 'deal van de eeuw' rechtstreeks in de prullenbak van de geschiedenis gegooid kan worden, omdat niemand erin geïnteresseerd is. Trump houdt zich bezig met de chaotische realiteit die hij met eigen handen heeft gecreëerd. Abu Mazen dreigt en moppert. Netanyahu ziet zich geplaatst voor een opstand van de kolonisten, tegenwerking vanuit het veiligheidsapparaat en de onverschilligheid van het Israëlische publiek, wiens grote droom niet is om terug te keren naar het bijbels thuisland maar naar het goede leven dat het had vóór corona. De mislukking van de 'deal van de eeuw' bewijst voor iedereen die er al niet van overtuigd was dat een oplossing voor het Israëlisch-Palestijnse conflict op basis van segmentatie, niet langer toepasbaar of uitvoerbaar is.
De realiteit die links én rechts proberen te vermijden, is dat we in één land wonen, onder een soevereiniteit, waarin we een munteenheid delen, een belastingregime en een geografische eenheid die niet langer opgedeeld kan worden. Dit land is verdeeld in twee tegenstrijdige politieke regimes. Israël geeft zijn burgers democratie, bewegingsvrijheid en een rechtssysteem. Daar tegenover staat dat de Palestijnse inwoners leven zonder basale burgerrechten, zonder vrijheid van beweging, zonder een functionerende rechtsstaat en zonder democratie. Het is een apartheidsregime in al zijn bedoelingen en doeleinden. De oplossing ligt daarom niet in de opdeling maar in één democratische staat die al haar burgers, Palestijnen én Israëliërs, volledige en absolute rechtgelijkheid geeft.

Nee tegen Trump - Palestijnse demonstratie

1 Eerder, 17 juni 2020, verschenen bij Challenge, an e-magazine covering the Israeli-Palestinian conflict – www.challenge-mag.com. Oorspronkelijke titel: Left and Right against Annexation Vertaling: Herre de Vries.
S symbool