FNV-Congres, actieweek sociale afbraak, hoe verder?
Verslag bijeenkomst 28 juni 2026
FNV Democratisch
Op zondag 28 juni kwam een vijftiental sympathisanten van FNV-Democratisch bijeen in het Milieucentrum Utrecht.
Beoordeling FNV congres
We evalueerden allereerst het FNV congres van afgelopen 4 en 5 juni. Kritiek was er op de korte voorbereidingstijd en het gebrek aan inspreektijd ter plekke. Het lukte ook onvoldoende om indieners van amendementen van tevoren bij elkaar te brengen om zo de voorstellen meer te clusteren en op elkaar af te stemmen. Het leek er sterk op dat het bestuur zich voorgenomen had om met dit congres de afgelopen interne crisissituatie snel achter zich te laten. Eenheid leek het parool en we zaten natuurlijk ook nog eens in het voortraject van de aangekondigde acties tegen de regeringsplannen rond de verslechtering van de AOW, WW en WIA.
Van de vijfhonderd amendementen werden vooral de tweede dag gehele stukken of delen overgenomen door het bestuur in het uiteindelijk flink uitdijende stuk, dat daarmee veel sterker werd. Belangrijke kwesties, zoals de opname van de Automatische Prijscompensatie (APC) en in welke vorm bleven onbeslist en in ieder geval in landelijke wettelijke regeling onbeslist. Ook de weifelende houding ten aanzien van extreemrechts, ‘zijn we ook niet tegen extreem-links?’ vormde een belangrijk discussiepunt. Datzelfde geldt voor de militarisering. Wat wel duidelijk werd, dat gekozen is voor een brede vakbeweging. Dus niet uitsluitend aandacht voor directe sociaaleconomische eisen, maar ook voor klimaat, antiracisme en internationale solidariteit. Verschillende netwerken, zoals Young & United waren dan ook zeker niet ontevreden. De jongeren zijn de toekomst wordt vaak gezegd en dat geldt zeker voor de vakbeweging, waarbij werd erkend dat deze over het algemeen activistischer zijn.
De roep om zo snel mogelijk democratische bestuursverkiezingen te organiseren werd niet gehonoreerd, waarbij een grote minderheid zich niet neerlegde. Hier kunnen we later ook nog op terugvallen. Als laatste viel op dat de sectoralisatie (deze bestaan al langer) kan helpen om de vakbeweging steviger te laten wortelen in de sectoren (inclusief jongeren groepen), maar dat er natuurlijk tevens sector overstijgende initiatieven en campagnes nodig zijn.
Terugblik actieweek tegen de sociale afbraak
Op zich was de opkomst volgens sommigen ondanks de hitte niet slecht, maar ook niet overweldigend en ronduit slecht zoals sommige aanwezigen stelden. Eerder was aan aangedrongen op de noodzaak om meer stakingsacties op te starten, maar het bleef nu beperkt tot het OV (goed en massaal opgevolgd) en vanwege de hitte volgende week bij DAF in Eindhoven. Her en der ging het een en ander mis met het op tijd afleveren van folders. PDF-files kunnen hier vanwege de snelheid een oplossing bieden. Over het algemeen werd onder het brede publiek veel sympathie geconstateerd voor de acties. Belangrijk is verder hoe we verschillende sectoren gemeenschappelijk kunnen laten optrekken. De flyeractie van Wij reizen samen ter ondersteuning van de acties tegen de bezuinigingen en in het bijzonder uit solidariteit met het OV is een goed voorbeeld hiervan.
Wel is inmiddels de grote vraag, hoe verder? Is er een langere termijnstrategie vanuit de FNV, zal het CNV wellicht afhaken, hoe kunnen we vertrouwen op eigen kracht en voorkomen we dat in de zomer een compromis wordt gesloten onder het motto terug naar de polder. Verheugend is dat in de Bondsraad (het voormalige Ledenparlement) een motie is aangenomen om een actieraad te activeren bestaande uit kaderleden en geen bezoldigden. Deze zou dan zwaarwegend moeten adviseren over het wel of niet stoppen van de acties aan de hand van de resultaten.
Hoe verder met FNV Democratisch?
Hier waren we het eigenlijk in grote lijnen snel over eens. Onze doelstelling is een strijdbare en democratische brede vakbeweging. Er zijn meerdere netwerken, die in meer of mindere mate hetzelfde nastreven. Prioriteit is het organiseren van collega’s op de werkvloer. Meer organizing en scholing over self-organizing op de werkvloer is essentieel. We constateren al enige tijd dat het groepje mensen dat de kar trekt van FNV Democratisch nogal klein is met vele andere taken in andere organisaties en op diverse terreinen. Cailin van Young & United heeft zich aangemeld om de karttrekkers te versterken.
We hebben het bij die netwerken dan bijvoorbeeld over Webzine Solidariteit, het Kaderberaad, Vakbondsleden Solidair met Palestina (VSmP), Young & United. Op deze wijze kunnen (historische) ervaringen op de werkvloer, bondgenotenpolitiek op plaatselijk niveau zoals in de Zaanstreek, en over de diverse sectoren heen bij elkaar gebracht en uitgewisseld worden. Daarnaast zijn er mogelijkheden om samen op te trekken met het Vrouwennetwerk van de FNV. De bedoeling is om voorbereidingen te treffen om in samenwerking met die andere netwerken een grotere actiebijeenkomst te organiseren. Deze kan dan ook weer een rol spelen bij het actietraject, want de bezuinigingen zullen niet zomaar ineens van tafel zijn of komen in een andere vorm weer terug.
Dit kan ons ook helpen om geschikte kandidaten te vinden voor de sectorraden, waarvan de verkiezingen over niet al te lange tijd zullen plaatsvinden. Die sectorraadsleden zullen weer een rol spelen bij de samenstelling van de nieuwe Bondsraad.
Interessante data voor ons netwerk
* 12 september - de klimaatmars in Utrecht, waar FNV Klimaatnetwerk ook aan meedoet, Klimaatmars.
* 19 september - het internationale solidariteitsfestival van de FNV in Ru Paré in Amsterdam, Solidariteitsfestival.