Een Palestina referendum in Amsterdam is hard nodig

Volledige boycot van Israël

The Rights Forum (1)

De Vonk, de Palestijnse Gemeenschap Nederland, de Amsterdam Palestina Coalitie en Erev Rav (antizionistisch Joods collectief) zetten zich in voor een referendum in Amsterdam om als stad BDS te omarmen (BDS: Boycot, Desinvestering en Sancties). Wij pleiten voor een volledige boycot van Israël en medeplichtige organisaties.

De Amsterdamse gemeenteraad heeft zich in november 2024 uitgesproken over een reële en dreigende genocide. Maar werkelijke daden om die genocide te stoppen, zijn tot de dag van vandaag nog altijd uitgebleven. En dat, terwijl er nog steeds dagelijks mensen worden gebombar-deerd, kinderen uitgemoord, gevangenen gemarteld en humanitaire hulp wordt tegengehouden. Ook op de Westelijke Jordaanoever wordt in rap tempo land gestolen.

Apartheidsregiem

We weten nu al dat de gemeente Amsterdam verscheidene diensten en producten afneemt van bedrijven die op de prioriteitenlijst staan voor BDS, zoals Dell, Microsoft en Hewlett Packard Enter-prise. Stuk voor stuk bedrijven die op grote schaal contracten hebben gesloten met het Israëlische leger, politie en/of het gevangeniswezen. De kern van het apartheidsregiem, de illegale bezetting en de genocide.

Een onderzoek van The Guardian wees uit dat Microsoft zijn samenwerking met het Isra-elische leger intensiveerde tijdens de genocide. Zo werden vermeende militanten op basis van niet meer dan een algoritme doelbewust gebombardeerd als zij thuis waren met hun gezin, niet op het slagveld. Dat verklaart de moord op bijna drieduizend families, waar geen enkel familielid meer van in leven is.

Steun meerderheid Amsterdammers

De Gemeente Amsterdam benoemt trots dat er twee miljoen euro aan humanitaire hulp naar Gaza is gestuurd. Natuurlijk verwelkomen wij elke hulp. Maar een humanitair embargo stop je niet met humanitaire hulp. Wanneer voedsel in vrachtwagens staat te rotten aan de grens met Gaza, moet je de politieke druk opvoeren. Een genocide stop je door onze medeplichtigheid te beëindigen.

Onze organisaties en vele Amsterdamse burgers hebben zich de afgelopen maanden ingezet voor een stedelijk referendum. Wij pleiten voor een volledige boycot van Israël en medeplichtige organi-saties, overeenkomstig met de BDS-oproep die al sinds 2005 voortkomt uit de Palestijnse gemeen-schap en inmiddels door de meerderheid van de Amsterdammers wordt gesteund.
Het referendum heeft een grote kans van slagen. Zelfs bij de huidige regeringspartijen van Amster-dam – D66, GroenLinks en PvdA – wil minstens 95 procent van hun achterban al meer dan een jaar hardere maatregelen tegen Israël. Toch doen ze dat nog niet!
De Vonk en DENK hebben in de Amsterdamse gemeenteraad al een voorstel ingediend, waarvan de kerneisen in september 2025 in stemming zijn gebracht. Tot onze teleurstelling stemden de grote partijen die meeliepen met de Rode Lijn-protesten (D66, GroenLinks en PvdA) tegen. Ons referendum geeft ook hun achterban de kans om het stadsbestuur ter verantwoording te roepen. Juridische plicht gemeente

De argumentatie van de burgemeester tegen het BDS-voorstel was dan ook volstrekt niet overtui-gend. Het idee dat we op de nationale overheid moeten wachten voor maatregelen, is moreel, prak-tisch en juridisch niet houdbaar.
D66 heeft al laten zien dat ze de Palestijnen als een baksteen laten vallen. Zij stemden zelfs tegen de erkenning van een Palestijnse rompstaat op 22 procent van hun historische grondgebied, laat staan voor harde maatregelen tegen apartheid en genocide.
In een vergelijkbare situatie met het voormalige apartheidsregime in Zuid-Afrika, namen vanaf 1986 veel Nederlandse gemeenten, waaronder Utrecht, Den Haag en Amsterdam, boycot-maatregelen waar de nationale overheid haar morele plicht verzaakte.
Amsterdammers verwachten moreel leiderschap van hun stad en zien de genocide niet als een ver-van-hun-bed-show. Onze moslimgemeenschappen maken zich in het bijzonder grote zorgen over wat het betekent als het stadsbestuur medeplichtig blijft, terwijl hun geloofsverwanten structureel worden uitgemoord.

Maar de gemeente heeft ook gewoon een juridische plicht om te handelen tegen misdaden tegen de menselijkheid. Zo stellen de UN Guiding Principles on Business and Human Rights expli-ciet dat alle juridische entiteiten en overheidsorganen verantwoordelijkheid dragen voor hun inves-teringen en banden met derde organisaties.

Handtekeningen

Daarnaast kan de gemeente ook derde partijen oproepen in een publiekscampagne om een boycot te steunen en foute bedrijven namen and shamen. Denk aan bedrijven als Booking.com die nu hun bijdrage aan de kolonisatie van Palestina mogen suggereren pinkwashen op Pride Amster-dam, dat gesubsidieerd wordt door de gemeente.
Deze maatregelen werden ook expliciet genoemd door ambtenaren van de "Commissie van advies inzake volkenrechtelijke vraagstukken" en zijn perfect lokaal uitvoerbaar. Het is wat de Gemeente Amsterdam tegen Shell deed in de jaren tachtig dat het Zuid-Afrikaanse apartheidsregime van olie bediende.

Afgelopen week hebben we al de eerste 1.000 handtekening opgehaald, waardoor ons referendum voor een genocide-vrije stad ter stemming zal komen in de gemeenteraad in mei 2026. Als de raad blijft dwarsliggen, zullen we daarna 10.000 handtekeningen moeten ophalen om tot het referendum te komen. Daarom roepen we iedereen op, wordt actief bij de coalitie Amsterdam Palestina Referendum, waar we met een brede groep Amsterdammers en Amsterdamse organisaties samen strijden voor een stad die vrij van genocide is.
Niet zo lang geleden stonden er nog 250.000 mensen op straat in Amsterdam die harde actie wil-den tegen Israël. Als bestuurders weigeren hun verantwoordelijkheid te nemen, zal de stad opnieuw opstaan.

Noot van de redactie - D66 stemden in januari in een motie in de Tweede Kamer tegen erkenning van een Palestijnse staat, zonder stemverklaring af te geven, maar gaf naar aanleiding van berichtgeving van The Rights Forum aan dat dit een procedurele, en geen inhoudelijke stem was. Later stemde D66 wel voor een motie die opriep tot erkenning van een Palestijnse staat.

(1) Palestina-referendum - 16 maart 2026.