nr. 104
dec 2001

welkom
edities
inhoud

Solidariteit

Rondvraag en andere berichten

Euromarsen in Laken-Brussel

Met op de achtergrond economische recessie en stijgende werkloosheidscijfers wordt het einde van 2001 getekend door aanslagen en oorlog. Dat is het kader waarin het Belgisch voorzitterschap van de Europese Unie in Laken-Brussel opereert. Een medewerker van Blair's regering heeft dit cynisch vertaald met de uitspraak dat de oorlog gebruikt moet worden om onpopulaire maatregelen door te duwen.

We staan aan de vooravond van een nooit eerder geziene uitbreiding van de Europese Unie naar de landen van Oost Europa. Het ogenblik waarop de EU een verklaring zal aannemen, waarvan de tekst nog niet bekend werd gemaakt, die onder meer de volgende problemen moet aanpakken:

- de afbakening van de bevoegdheden tussen de Unie en de lidstaten,

- het statuut van het Handvest van de grondrechten dat werd afgekondigd in Nice,

- de vereenvoudiging van de verdragen zonder er de betekenis van te wijzigen,

- de rol van de nationale parlementen in de Europese architectuur.

In feite komt zo een proces op gang dat erop gericht is tegen 2004 een Europese grondwet uit te werken. Het fameuze Handvest van de (uitverkoop van) de grondrechten zou er de preambule van vormen.

Dat alles versterkt de vrees die we al te kennen hebben gegeven in Nice. Dit Handvest zonder sociale rechten, bijvoorbeeld geen recht op een minimuminkomen voor ieder, zal het leven er nog moeilijker op maken voor de werklozen en de werknemers in precaire (onzekere) banen in heel Europa.

Activiteiten

Daarom roepen de Euromarsen op actief deel te nemen aan de mobilisaties, betogingen en debatten van 7 tot 15 december 2001 in Laken-Brussel. Om te beginnen wordt de eis gesteld van een onvoorwaardelijk recht op een inkomen voor iedereen. Daarnaast wordt het beleid van flexibilisering aangeklaagd dat in alle landen gemeengoed is geworden. Op 11 en 12 december 2001 organiseren de Euromarsen, samen met andere netwerken die strijden tegen werkloosheid, bestaansonzekerheid en uitsluiting, in Brussel de derde Assemblee van werklozen en precaire werknemers en werkneemsters. Op woensdag 12 december vergadert deze Assemblee in het Europees Parlement. Dat biedt de betrokken organisaties uit heel Europa de kans de stem te laten horen van de mensen die al jaren de gevolgen ondergaan van het geglobaliseerde economisch beleid zoals dat door de Europese Unie is uitgewerkt. De stem zal weerklinken van allen die met de euro slechts hun misère kunnen berekenen.

Op 13 en 14 december 's morgens, vóór de betogingen in de namiddag, zullen de Euromarsen deelnemen aan de "Ontmoeting voor een toenadering tussen de Europese sociale bewegingen", en aan het vertrek van de "Internationale mars van het sociaal verzet van Brussel naar Sevilla".

Europese coördinatie van de Euromarsen
(Parijs, 29 oktober 2001)

Voor meer informatie in Nederland: Piet van der Lende, 06-20367458. E-mail: bijstbnd@xs4all.nl

FNV en nieuw gevechtsvliegtuig

Het gaat slecht met de vliegtuigindustrie. Dat was voor '11 september' al het geval, maar is daarna des te duidelijker geworden. Omdat de productie en het gebruik van vliegtuigen milieuvervuilend zijn, is dit op zich een positieve ontwikkeling. Helaas biedt het neoliberale economisch systeem, waarin overheidssteun aan noodlijdende bedrijven uitgesloten is, een opening: de nationale veiligheid.

De besluitvorming over de opvolging van het gevechtsvliegtuig F-16 is afgelopen oktober in een stroomversnelling gekomen. De regering van de Verenigde Staten heeft voor het ontwerp Joint Strike Fighter, JSF, van Lockeed gekozen. Als bedrijven met de ontwikkeling en productie mee willen doen, moeten ze snel zijn. Via een salamitactiek wordt de besluitvorming over minimaal 12 miljard gulden (dat is alleen Nederland, het totaal is 200.000.000.000 dollar) bespoedigd. Tot nu toe hebben de Nederlandse overheid en het bedrijfsleven 350 miljoen bijgedragen aan het ontwerp. De volgende stap, het productierijp maken van het vliegtuig, kost ons 1,7 miljard. De bedrijven Stork-Aerospace, Philips Special Products, Urenco en TNO hebben aangekondigd 400 miljoen bij te dragen, mits zij een aandeel krijgen in de productie van de JSF. De Nederlandse regering wil nog dit jaar een besluit nemen. Naast de Joint Strike Fighter zijn er twee concurrenten op deze markt van vernietiging: de Eurofighter van een Europees consortium en de Rafale F4 van Franse makelij.

Werkgelegenheid

Pikant is de ondertekening door de voorzitter van de FNV, De Waal, van een brief (juli 2001) aan de minister van Economische Zaken, waarin aangedrongen wordt op snelle besluitvorming. Hij is daarbij in het gezelschap van zijn collega Schraven van VNO-NCW en de bazen van Schiphol en KLM. Eind oktober pleitte FNV Bondgenoten in een brief aan premier Kok voor deelname aan het project. Vanwege de werkgelegenheid ...

Er zijn geluiden van twijfel en kritiek. Zo wil het Centraal Planbureau tot 2007 wachten alvorens een beslissing te nemen. De taken van de luchtmacht na 2010 zijn, volgens het CPB, te onduidelijk om nu te investeren. Ook de fracties in de Tweede Kamer van SP, GroenLinks, PvdA en D66 zijn om verschillende redenen huiverig voor een snelle besluitvorming. Het is te hopen dat ze niet onder de druk van het bedrijfsleven bezwijken. Er zijn namelijk geheel andere bestemmingen voor het geld te bedenken die bovendien meer bijdragen aan vrede en werkgelegenheid dan dit gevechtsvliegtuig.

Jan Taat

Vliegverkeer en Milieudefensie

Solidariteit vroeg de vereniging Milieudefensie of zij in de aanslagen van 11 september aanleiding ziet haar standpunt over de terugdringing van het vliegverkeer te wijzigen. Het antwoord is NEE en daarvoor geeft Milieudefensie bij monde van persvoorlichter Eugène van Haaren en vliegverkeerspecialist Joris Wijnhoven twee redenen.

In de eerste plaats verwachten zij dat de daling van het aantal vliegbewegingen slechts tijdelijk is. Ook tijdens en kort na de Golfoorlog liet het vliegverkeer een sterke daling zien, maar na een jaar was er weer sprake van groei. In de tweede plaats houdt Milieudefensie zich niet bezig met gedragsbeïnvloeding van mensen en bedrijven. Hun focus is vooral de overheid. Beïnvloeding van de verantwoordelijk politici in Den Haag om te komen tot strengere regelgeving en milieugrenzen, strikte handhaving van beide en een prijsbeleid dat de werkelijk kosten van het vliegen laat zien. Als vliegen duurder wordt, zullen mensen kritischer hun vakantiebestemming kiezen en bedrijven hun congres dichter bij huis organiseren.

Marie-Louise Sanders