De familie Balk in ellende

Dit is de familie Balk: pa en ma Balk, gepensioneerd, en hun volwassen kinderen die elk weer een eigen huishouden vormen. Familie Balk krijgt een hele bak ellende over zich uitgestort. Daardoor gaan ze er allemaal financieel op achteruit. Dat komt door het beleid van de regering. Die plannen lijken op papier misschien niet zo drastisch. Maar wat zijn de gevolgen voor hen? En voor u?

Sybilla Balk en de bijstand

Sybilla zit twee jaar in de bijstand. Ze doet erg haar best om werk te vinden. Ze is als de dood dat de gemeente op haar uitkering kort.

Sybilla vraagt zich overigens ook af hoe het dan moet met de kinderopvang. Doordat de regering de uitkeringen bevriest, krijgt ze er de komende jaren niets bij. En, dat ook nog, de bijzondere bijstand is afgeschaft.

Sybilla hoopt maar dat haar oude wasmachine het nog een poos uithoudt. Want de gemeente springt niet langer bij als er in huis dure dingen kapot gaan. Pas na vijf jaar bijstand kun je nu een toeslag krijgen. Ook de Stadspas is wegbezuinigd. Daarmee kon ze nog wel eens naar het zwembad met de kleine.

Straks krijgt ze ook nog een eigen risico van 200 euro in het ziekenfonds. Daar komt ze vast wel aan, met zo'n kleine spring-in-het-veld in huis. Gelukkig kan ze – dankzij de huursubsidie – haar huurwoning nog betalen. Hoewel, gaat het kabinet daar nou ook nog aan sleutelen?

de Bijstand wordt Een asociaal vangnet

Dit wil het kabinet.

Het kabinet wil bijna 30 procent bezuinigen op de bijstand, het belangrijkste sociale vangnet van Nederland. Dat doet ze door de uitvoering van de bijstand helemaal af te schuiven op de gemeenten. Die krijgen een zak met geld. Daarvan moeten ze naar eigen inzicht de uitkeringen betalen en bijstandsgerechtigden weer aan werk proberen te helpen. Mensen met een bijstandsuitkering moeten maar afwachten hoe hun gemeente met die vrijheid omgaat.

Het kabinet wil volgend jaar 150 miljoen euro bezuinigen op de bijstand. Vanaf 2006 wordt dat 250 miljoen euro per jaar. En misschien nog wel meer. Dit kabinet lijkt niets te dol.

Er komt ook minder geld om mensen met een uitkering aan werk te helpen, de zogeheten reïntegratie. Daarop wordt bijna 700 miljoen euro per jaar bezuinigd.

Uitvoering bijstand naar gemeenten

De regering schuift uitvoering van de nieuwe Wet Werk en Bijstand af naar de gemeenten. Die krijgen een zak geld en moeten verder maar zien hoe ze daar de bijstandsuitkeringen en de reïntegratie van betalen.

Bijstandsgerechtigden kunnen straks geen enkele eis meer stellen aan het soort werk dat hen wordt aangeboden en ook niet aan de arbeidsvoorwaarden. Je hebt maar te nemen, wat je krijgt.

De sollicitatieplicht wordt aangescherpt, ook voor alleenstaande ouders met jonge kinderen.

kabinet knipt gaten in de bijstand

Wie bijstand heeft, wordt afhankelijk van de gemeente waarin hij of zij woont. En die krijgt daar minder geld voor. Tegelijkertijd verandert het kabinet de WW en de WAO zo ingrijpend, dat veel meer mensen in de bijstand komen. In plaats van het sociale vangnet te verstevigen, knipt het kabinet er juist grote gaten in.

De nieuwe Wet Werk en Bijstand verbiedt extraatjes, zoals de Stadspas of bijzondere bijstand. Alleen wie minimaal vijf jaar in de bijstand zit, krijgt een toeslag. De rest krijgt niets extra's meer.

Als de gemeente niet genoeg geld heeft om alle bijstandsuitkeringen te betalen, moet ze dat zelf maar zien op te lossen. Bijvoorbeeld door gemeentelijke belastingen te verhogen of op uitkeringen te korten.

FNV: minder bezuinigen, meer menselijkheid

De FNV houdt haar hart vast. De ingrijpende bezuinigingen moeten niet doorgaan, vindt de FNV. Ook moet extra hulp mogelijk blijven voor mensen die in de problemen komen. Geef bijstandsgerechtigden na drie jaar al een toeslag, in plaats van na vijf.

Het Rijk moet mede het risico blijven dragen voor het financieren van de uitkeringen.

Bijstandsgerechtigden worden gedwongen op zoek te gaan naar banen die er niet zijn. De nieuwe wet maakt het voor gemeenten minder aantrekkelijk gesubsidieerde banen aan te bieden. Daaraan zou nou juist een deel van dat wegbezuinigde geld voor de reïntegratie moeten worden besteed.

Bijstandsgerechtigden moeten het recht behouden werk te zoeken dat bij hen past. De wet heeft het over 'algemeen geaccepteerde arbeid'. Dat kan dus van alles zijn. Iemand die bijvoorbeeld gediplomeerd reisconsulent is geweest, moet dan maar patat gaan bakken.

Dat alleenstaande ouders met kinderen onder de vijf jaar straks ook gedwongen worden te solliciteren, is onterecht, vindt de FNV.

[Bron: FNV Actienieuwsbrief 5, 15 september 2003]